ދިރާސާވެރިން ވަނީ މިކަން އަވަހަށް ދެނެގަނެވޭނެ ގޮތް ހޯދުމުގެ މުހިންމުކަން ފާހަގަކޮށްފައި-- ފޮޓޯ: ނިއުރޯސައިންސް ނިއުސް
ދިރާސާވެރިން ވަނީ މިކަން އަވަހަށް ދެނެގަނެވޭނެ ގޮތް ހޯދުމުގެ މުހިންމުކަން ފާހަގަކޮށްފައި-- ފޮޓޯ: ނިއުރޯސައިންސް ނިއުސް
ހަބަރު 01 Dec 2024 | 10:36

ބަލިން ރަނގަޅު ވުމަށްފަހުވެސް ކޮވިޑް ވައިރަސް ސިކުނޑި އާއި ބޮލުގެ ނާށިގަނޑުގައި ދެމިހުރޭ: ދިރާސާ

ކޮވިޑް-19 ބަލިމަޑުކަމުގެ ފަހަތުގައިވާ ވައިރަސް ކަމުގައިވާ ސާރސް-ކޮވް-2، އިންފެކްޝަން ޖެހުމަށްފަހު އަހަރުތަކަކަށް ސިކުނޑިއާއި މެނިންޖަސްގައި ހުންނަކަމަށް ދިރާސާއަކުން ދައްކައިފިއެވެ.

ހެލްމްހޯލްޓްޒް މިއުނިކް އަދި ލުޑްވިގް-މެކްސިމިލިއަންސް-ޔުނިވަރސިޓޭޓް (އެލްއެމްޔޫ) ގެ ދިރާސާވެރިން ދެނެގަތް ގޮތުގައި، ސާރސް-ކޮވް-2 ގެ ސްޕައިކް ޕްރޮޓީން އަކީ އިންފެކްޝަން ޖެހުމަށްފަހު 4 އަހަރާއި ހަމައަށް ސިކުނޑީގެ ރައްކާތެރި ފަށަލަތަކުގައި، މެނިންޖަސް އަދި ބޮލުގެ ނާށިގަނޑުގައި މެދުގައި ހުންނަ އެއްޗެކެވެ.

މިކަމުގެ ސަބަބުން ސިކުނޑިއަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް އަސަރުކުރާއިރު، މި ސްޕައިކް ޕްރޮޓީންތަކަކީ  ދިގު މުއްދަތަކަށް ދެމިގެންދާ އިންފްލަމޭޝަން އުފެދުމަށް މަގުފަހިކޮށްދޭ އަދި ނިއުރޯޑީޖެނެރޭޓިވް ބަލިތަކަށް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު އިތުރުކުރާ އެއްޗެއްކަމަށް މި ދިރާސާއިން ދައްކައެވެ.

ހެލްމްހޯލްޓްޒް މިއުނިކްގެ އިންސްޓިޓިއުޓް ފޯ އިންޓެލިޖެންޓް ބަޔޯޓެކްނޮލޮޖީސްގެ ޑިރެކްޓަރ ޕްރޮފެސަރ އަލީ އެރްޓޫރްކް ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، މީެ ސަބަބުން ދިގު މުއްދަތަކަށް އަސަރުތަކުގެ ތެރޭގައި ސިކުނޑި ދުޅަހެޔޮކަމާއިއެކު މަސައްކަތްކުރުމުގެ ޤާބިލުކަން 5 އިން 10 އަހަރާ ހަމައަށް ގެއްލިގެން ހިނގައިދާނެއެވެ.

ސެލް ހޯސްޓް އެންޑް މައިކްރޯބް ޖާނަލްގައި ޝާއިޢުކުރެވުނު މި ދިރާސާއިން ދައްކާގޮތުގައި، ކޮވިޑްގެ ނިއުރޮލޮޖިކަލް އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި ބޮލުގައި ރިއްސުމާއި، ނިދުމުގެ މައްސަލަތަކާއި، އަދި "ބްރެއިން ފޮގް" ނުވަތަ ސިކުނޑީގެ މަސައްކަތް ދަށްވުން ހިމެނިދާނެއެވެ.

މީގެ އިތުރުންވެސް މި ދިރާސާއިން ދައްކާގޮތުގައި، ކޮވިޑް ޖެހޭ މީހުންގެ ތެރެއިން 5 އިން 10 އިންސައްތަ މީހުންނަކީ ދިގު މުއްދަތަށް ކޮވިޑް ތަޖުރިބާ ކުރަން ޖެހޭ މީހުންނެވެ. މާނައަކީ ގާތްގަނޑަކަށް 400 މިލިއަން މީހުންގެ ހަށިގަނޑުގައި ގިނަ އަދަދެއްގެ ސްޕައިކް ޕްރޮޓީން ހުރުމަކީ އެކަށީގެންވާކަމެކެވެ.

ފާހަގަކޮށްލެވޭ ގޮތެއްގައި، މި ނުރައްކާތެރި ވައިރަހަށް ދެވޭ ވެކްސިންތަކުން ސިކުނޑީގައި ސްޕައިކް ޕްރޮޓީން އެއްވުން ވަރަށް ބޮޑަށް މަދުކުރެއެވެ.

އެހެން ނަމަވެސް، މި ދިރާސާއަށް ބޭނުންކުރި މީދަލުގެ ކިބައިގައި ފާހަގަވާގޮތުގައި، ވެކްސިން ދިނުމުންވެސް މި ޕްރޮޓީން އެއްވުން މަދުކުރެވިފައި ވަނީ އެންމެ 50 އިންސައްތައާ ގާތްކުރާ މިންވަރަކަށެވެ. އެހެންކަމުން، ސިކުނޑިއަށް ނުރައްކާތެރި އަސަރެއް ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތް ސްޕައިކް ޕްރޮޓީންގެ ބާކީބައި ހަށިގަނޑުގައި ދެމިހުރެއެވެ.

މި ދިރާސާއަށްޓަކައި، ޓީމުން ވަނީ ސާރސް-ކޮވް-2 ގެ ސްޕައިކް ޕްރޮޓީން ސިކުނޑިއަށް ކުރާ އަސަރު ދެނެގަތުމަށް އާ އޭއައި ބޭނުންކޮށްގެން އިމޭޖިންގ ޓެކްނިކެއް ތަރައްޤީކޮށްފައެވެ.

މި ވަސީލަތުން ވައިރަލް ޕްރޮޓީންތަކުގެ ތިންބުރި ވިޝުއަލައިޒޭޝަނެއް ދައްކުވައިދޭއިރު، މި ގޮތް ބޭނުންކޮށްފައިވަނީ ކޮވިޑް-19 ޖެހުނު މީހުންނާއި ދިރާސާއަށް ބޭނުން ކުރި މީދަލުގެ ޓިޝޫ ސާމްޕަލްތަކުގައި ކުރިން ނުފެންނަ ގޮތަށް ހުރި ސްޕައިކް ޕްރޮޓީންގެ ޑިސްޓްރިބިއުޝަން ހޯދުމަށެވެ.

މި ހޯދުންތަކުން ދައްކާގޮތުގައި އިންފެކްޝަން ޖެހުނުތާ އަހަރުތަކެއް ފަހުން ވެސް ބޮލުގެ ނާށިގަނޑުގައި އާއި މެނިންޖަސްގައި ސްޕައިކް ޕްރޮޓީން ވަރަށް މަތީ މިންވަރެއްގައި ހުރެއެވެ.

އެހެންކަމުން ދިރާސާ ކުރި ފަރާތްތައް ވަނީ މިކަމަށްޓަކައި އައު ތެރަޕީތަކެއް ހޯދުމާއި، މިކަން ދެނެގަނެވޭނެ ގޮތްތަކެއް ހޯދުމުގެ މުހިންމުކަން ފާހަގަކޮށްފައެވެ.

މި ލިޔުން ކަމުދިޔަނަމަ، ލައިކެއް ދެއްވާ

ކޮމެންޓް ކުރޭ

ކޮމެންޓްތައް މޮޑަރޭޓް ކުރެވޭނެއެވެ.

ކޮމެންޓްސް

މިހާތަނަށް ކޮމެންޓެއް ނެތް

ގުޅޭ ލިޔުންތައް

އުމްރާއަށް ގެންދާނެ ކަމަށް ބުނެ އަސްކޮއެ ގުރޫޕުން 109 މީހަކަށް ލަނޑުދިން މައްސަލަ: ދައުވާކޮށްދޭން އެދިއްޖެ
22 Nov 2026 ހަބަރު

އުމްރާއަށް ގެންދާނެ ކަމަށް ބުނެ އަސްކޮއެ ގުރޫޕުން 109 މީހަކަށް ލަނޑުދިން މައްސަލަ: ދައުވާކޮށްދޭން އެދިއްޖެ

އެ ފައިސާގެ އަދަދު 2،660،300ރ (ދެމިލިއަން ހަލައްކަ ފަސްދޮޅަސް ހާސް ތިންސަތޭކަ ރުފިޔާ) އަށް އަރަ އެވެ.

ކަސްޓަމްސްގެ އޮޕަރޭޝަންތަކުގައި ސަވައިލަންސް ޑްރޯން އާއި ބޮޑީވޯން ކެމެރާ ބޭނުންކުރަން ފަށައިފި
22 Nov 2026 ހަބަރު

ކަސްޓަމްސްގެ އޮޕަރޭޝަންތަކުގައި ސަވައިލަންސް ޑްރޯން އާއި ބޮޑީވޯން ކެމެރާ ބޭނުންކުރަން ފަށައިފި

މި އޮޕަރޭޝަންތަކުގައި ބޭނުންކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ބޮޑީވޯން ކެމެރާއަކީ އެމެރިކާއިން ހަދިޔާކޮށްފައިވާ ވަސީލަތެކެވެ.

އެފްޑީސީއަށް ހުށަހެޅުނު މައްސަލަތަކުގެ 87 އިންސައްތަ ހައްލުކޮށްފި
22 Nov 2026 ހަބަރު

އެފްޑީސީއަށް ހުށަހެޅުނު މައްސަލަތަކުގެ 87 އިންސައްތަ ހައްލުކޮށްފި

ފަހި ދިރިއުޅުން ކޯޕަރޭޝަން (އެފްޑީސީ) އިން ހުޅުމާލޭގައި ތަރައްޤީކޮށްފައިވާ "އަމާން އުދަރެސް" އަދި "އަމާން ދޯދި" ޓަވަރުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުން ހުށަހެޅި ޝަކުވާތަކާއި މައްސަލަތަކުގެ 87 އިންސައްތަ ހައްލުކޮށްދީފިއެވެ.

ޝާހިދު ބަންދުކުރަން ކުރި އަމުރަށް ހައިކޯޓުން ތާއީދު ކޮށްފި
22 Nov 2026 ހަބަރު

ޝާހިދު ބަންދުކުރަން ކުރި އަމުރަށް ހައިކޯޓުން ތާއީދު ކޮށްފި

18 އަހަރުން ދަށުގެ ކުޑަކުއްޖަކަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކުރީގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު އަދި އެމްޑީޕީގެ ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޝާހިދު ހައްޔަރުކުރުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރަށް ހައިކޯޓުން ތާއީދު ކޮށްފިއެވެ.

ރާއްޖެއިން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް "ރުފަސް-ޓެއިލްޑް ރޮކް ތުރަޝް" ދޫނި ފެނިއްޖެ
22 Nov 2026 ހަބަރު

ރާއްޖެއިން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް "ރުފަސް-ޓެއިލްޑް ރޮކް ތުރަޝް" ދޫނި ފެނިއްޖެ

ދިވެހިރާއްޖެއިން މީގެ ކުރިން ދުވަހަކުވެސް ފެނިފައިނުވާ ދޫނީގެ ބާވަތެއް ކަމަށްވާ "ރުފަސް-ޓެއިލްޑް ރޮކް ތުރަޝް" މ. މުލި އިން ފެނިއްޖެއެވެ.

އަލިފާން ނިއްވުމާ ގުޅޭ އަސްކަރީ ތަމްރީންތަކެއް މާލެ ސަރަހައްދުގައި ފަށައިފި
22 Nov 2026 ހަބަރު

އަލިފާން ނިއްވުމާ ގުޅޭ އަސްކަރީ ތަމްރީންތަކެއް މާލެ ސަރަހައްދުގައި ފަށައިފި

ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތްތަކުގައި އިދާރާތައް ގުޅިގެން ހަރަކާތްތެރިވުމުގެ ގާބިލުކަން އިތުރުކުރުމުގެ ގޮތުން، އެމްއެންޑީއެފުން މާލެ ސަރަހައްދުގައި ކުރިއަށްގެންދާ އަސްކަރީ ތަމްރީނުތަކުގެ ތެރެއިން އަލިފާން ނިއްވުމުގެ ހާއްސަ ހަރަކާތްތަކެއް މިއަދު ފަށައިފިއެވެ.

ދައުލަތުގެ އިމާރާތްތަކުގައި ހުޅުޖެހުމަށް ހިތްވަރުދިން ޒިހާންގެ ބަންދަށް އިތުރު 16 ދުވަސް
22 Nov 2026 ހަބަރު

ދައުލަތުގެ އިމާރާތްތަކުގައި ހުޅުޖެހުމަށް ހިތްވަރުދިން ޒިހާންގެ ބަންދަށް އިތުރު 16 ދުވަސް

ދައުލަތުގެ އިމާރާތްތަކުގައި ހުޅުޖެހުމަށް ހިތްވަރުދިން މައްސަލައިގައި ހައްޔަރުކޮށްފައިވާ ޒިހާން ހަސަންގެ ބަންދަށް އިތުރު 16 ދުވަސް ކޯޓުން ޖަހައި، ޖުމްލަ 45 ދުވަހަށް ބަންދުގެ މުއްދަތު އިތުރުވެއްޖެއެވެ.

ގަމު ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލް އައިސީޔޫ ރޫމްގެ ސީލިންގެ ބައެއް ވެއްޓިއްޖެ
21 Nov 2026 ހަބަރު

ގަމު ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލް އައިސީޔޫ ރޫމްގެ ސީލިންގެ ބައެއް ވެއްޓިއްޖެ

އައިސީޔޫގެ ސީލިންގު ވެއްޓިފައިމިވަނީ އެތަނުން ފެން ލީކްވުމުގެ މައްސަލަތަކެއްވެސް ފެންމަތިވެފައި ވަނިކޮށެވެ. އެގޮތުން ސީލިންގުން ފެން ލީކުވާތާ އަހަރެއްހާދުވަސް ވެފައިވާކަމަށް މައުލޫމާތު ލިބެއެވެ