”މީހެއްގެ އަމިއްލަ މުދަލަކަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމަށް ވުރެ، ރައްޔިތުންގެ މުދަލަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމުގެ ފާފަ މާ ބޮޑު“

އަހަރެމެން އެންމެ ބޮޑަށް ސަމާލުވެ، ރައްކާތެރިވާންޖެހިފައިވާ އެއް އަމާނާތަކީ ދައުލަތާއި ޢާންމު ރައްޔިތުންގެ މުދަލާއި ފައިސާ ކަމަށާ، މީހެއްގެ އަމިއްލަ މުދަލަކަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމަށް ވުރެ، ރައްޔިތުންގެ މުދަލަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމުގެ ފާފަ މާ ބޮޑު ކަމުގައި މިއަދުގެ ޚުތުބާގައި ބުނެފިއެވެ.

އަމާނާތްތެރިކަމުގެ މައްޗަށް އަލި އަޅުވާލައި މިއަދު އިއްވި ޚުތުބާގައި ބުނި ގޮތުގައި ޢަބްދުالله ބިން މަސްޢޫދު ރަޟިޔަالله ޢަންހުގެ ބަސްފުޅާ ހަވާލާދީ ޚުޠުބާގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި އަމާނާތުގެ ތެރޭގައި ނަމާދު ޤާއިމުކުރުމާއި ޒަކާތް ދިނުމާއި ރަމަޟާން މަހު ރޯދަ ހިފުމާއި ޙައްޖުވުމާއި ތެދު ބަސް ބުނުމާއި ދަރަނި އަދާކުރުމާއި މިނެކިރުމުގައި ޢަދުލުވެރިވުން ހިމެނެއެވެ.

އަދި ދަރީންނަށް ހެޔޮ ގޮތުގައި ތަރުބިޔަތު ނުދީފި ނަމަ އެ ވެވެނީ ޙަވާލުކުރެވިފައިވާ އަމާނާތަށް ޚިޔާނާތްތެރި ކަމުގައި ވެސް ޚުޠުބާގައި ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ.

މާތް ނަބިއްޔާ ﷺ ގެ ޙަދީޘް ބަސްފުޅާ ހަވާލާދީ ޚުޠުބާގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ: "އަމާނާތްތެރިކަމެއް ނުވާ މީހާގެ އީމާންކަން ފުރިހަމައެއް ނުވެއެވެ. އަދި ޢަހުދަށް ވަފާތެރި ނުވާ މީހާގެ ދީން ފުރިހަމައެއް ނުވެއެވެ." އަދި އަމާނާތަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމަކީ މުނާފިޤުންގެ ޢަލާމާތެއް ކަމުގައި ވެސް އެކަލޭގެފާނު ﷺ އަންގަވާފައިވެއެވެ.

ޚުޠުބާގައި އިތުރަށް ބާރުއަޅާފައި ވަނީ ދައުލަތާއި ޢާންމު ރައްޔިތުންގެ މުދަލާއި ފައިސާއަކީ ބޮޑުވެގެންވާ އަމާނާތެއް ކަމަށާއި ވަޒީފާގެ މަސްއޫލިއްޔަތުތައް ފުރިހަމައަށް އަދާކުރުމާއި ވަޒީފާގެ ވަގުތަށް ފަރުވާތެރިވުމަކީ ވެސް އަމާނާތްތެރިކަމުގެ ތެރެއިންވާ ކަމެއް ކަމަށެވެ.

އަހަރެމެން އެންމެ ބޮޑަށް ސަމާލުވެ، ރައްކާތެރިވާންޖެހިފައިވާ އެއް އަމާނާތަކީ ދައުލަތާއި ޢާންމު ރައްޔިތުންގެ މުދަލާއި ފައިސާއެވެ. މިއީ ބޮޑުވެގެންވާ އަމާނާތެކެވެ. މީހެއްގެ އަމިއްލަ މުދަލަކަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމަށް ވުރެ، ރައްޔިތުންގެ މުދަލަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމުގެ ފާފަ މާ ބޮޑެވެ. ސަބަބަކީ އެއީ މުޅި މުޖުތަމަޢުގެ ޙައްޤަކަށްވާތީއެވެ. ހަމަ އެހެންމެ، އަހަރެމެން އަދާކުރާ ވަޒީފާތަކާއި، އެ ވަޒީފާގެ ވަގުތުތަކަކީ ވެސް ބޮޑުވެގެންވާ އަމާނާތެކެވެ. ވަޒީފާގެ މަސްއޫލިއްޔަތުތައް ފުރިހަމައަށް އަދާނުކުރުމާއި، ވަޒީފާގެ ވަގުތަށް ފަރުވާކުޑަކުރުމަކީ އަމާނާތަށް ވެވޭ ވަރަށް ބޮޑު ޚިޔާނާތެކެވެ.

މީގެ އިތުރަށް، މީސްތަކުން އަހަރެމެންނަށް އިތުބާރުކޮށްފައި ކިޔައިދޭ ވާހަކަތަކަކީ ވެސް އަމާނާތެއް ކަން ޚުތުބާގައި ފާހަގަކޮސްފައިވެއެވެ.

މާތް ނަބިއްޔާ ﷺ ޙަދީޘްކުރައްވައިފައި ވެއެވެ.‏ (إِذَا حَدَّثَ الرَّجُلُ بِالْـحَدِيْثِ، ثُـمَّ الْتَفَتَ فَهِيَ أَمَانَةٌ.) މާނައީ: "މީހަކު ވާހަކައެއް ދެއްކުމަށް ފަހު، އެ ވާހަކައެއް އަޑު އިވޭ ފަށުގައި މީހަކު ހުރިތޯ ދެ ފަރާތަށް ބަލައިލައިފި ނަމަ، ނުވަތަ އެ ދެމީހުން އެ ތަން ދޫކޮށް ހިނގައްޖެ ނަމަ، ފަހެ އެ ވާހަކައަކީ އަމާނާތެކެވެ."

ހަމަ އެހެންމެ ވަށައިގެންވާ ޤުދުރަތީ ވެށްޓާއި ދިރޭ ތަކެއްޗަކީ ވެސް އަންނާން އޮތް ޖީލުތަކަށް ޓަކައި ރައްކާތެރިކުރުމަށް الله ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ޙަވާލުކުރައްވާފައިވާ ބޮޑުވެގެންވާ އަމާނާތެއް ކަމަށް ޚުޠުބާގައި ހަނދާންކޮށްދީފައިވެއެވެ.

ޚުޠުބާ ނިންމާލާފައި ވަނީ އަމާނާތްތަކަށް ރައްކާތެރިވުމުން މުޖުތަމަޢުގައި އަމާންކަމާއި ޞުލްޙަވެރިކަން ޢާންމުވާ ކަމަށާއި އެއާ ޚިލާފަށް ޚިޔާނާތްތެރިވުމަކީ އަނިޔާވެރިކަމާއި ކޮރަޕްޝަން ފެތުރި ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތުގައި ގެއްލުން ލިބޭނެ ކަމެއް ކަމުގައި ހަނދާންކޮށްދެމުންނެވެ.