ސޫދާންގެ އުތުރު ކުރުދުފާންގެ ވެރިރަށް އަލް އުބައިދުގައި ދިރިއުޅޭ އަންހެނުންނާއި އަންހެން ކުދިން، ފެން ފޮދެއް ހޯދުމަށްޓަކައި ނުރައްކާތެރި ދެ ކަމެއް އިޚުތިޔާރު ކުރަންޖެހިފައިވާ ކަމަށް އދ. ގެ އަންހެނުންނާ ބެހޭ އިދާރާ (ޔޫއެން ވިމެން) އިން ހާމަކޮށްފިއެވެ.

ޔޫއެން ވިމެންގެ އީސްޓް އެންޑް ސަަަަދަން އެފްރިކާގެ ރީޖަނަލް ޑައިރެކްޓަރ އަންނާ މުތަވާތީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އަލް އުބައިދުގައި ދުވާލު ގަޑީގައި ފެން ބަލައިދާ އަންހެނުންނަށް ޑްރޯން ހަމަލާތަކުގެ ނުރައްކާ އޮތްއިރު، ރޭގަނޑު ފެން ހޯދަން ނުކުންނަ އަންހެނުންނަށް އޮތީ ޖިންސީ ގޯނާ އާއި ރޭޕްގެ ބިރުވެރިކަމެވެ. މިއީ އެ ސިޓީގެ އަންހެނުން ތަހައްމަލު ކުރަމުންދާ "ދެ ބިރު" ކަމަށް އޭނާ ސިފަކުރެއްވިއެވެ.

ބޭރު ގައުމުތަކުން އުފައްދާފައިވާ ޑްރޯންތައް ސޫދާނަށް އެތެރެވުން އިތުރުވުމާ ގުޅިގެން، އާންމުން ދިރިއުޅޭ ސަރަހައްދުތަކާއި ފެން ފޯރުކޮށްދޭ މަރުކަޒުތަކަށް ދޭ ހަމަލާތައް ވަނީ އިތުރުވެފައެވެ. އދ. ގެ ރިޕޯޓްތައް ބުނާގޮތުން 2026 ވަނަ އަހަރުގެ ފުރަތަމަ ހަތަރު މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި އެކަނިވެސް ޑްރޯން ހަމަލާތަކުގައި 880 އަށްވުރެ ގިނަ އާންމުން މަރުވެފައިވެއެވެ. މިއީ އެ މުއްދަތުގައި މަރުވި އާންމުންގެ 80 އިންސައްތައެވެ.

އަލް އުބައިދަކީ ޚަރްތޫމާއި ދާރްފޫރު ގުޅުވައިދޭ މުހިންމު މަގަކަށް ވުމުން، 2023 ވަނަ އަހަރުގެ އޭޕްރީލް މަހު ފެށުނު ދާޚިލީ ހަނގުރާމައިގައި މި ސިޓީ ވަނީ ވަރުގަދަ އަމާޒަކަށް ވެފައެވެ. މި ސިޓީގައި ދިރިއުޅޭ ބައި މިލިއަނެއްހާ މީހުންގެ ތެރޭގައި ގެދޮރު ގެއްލިފައިވާ 83,000 މީހުން ހިމެނޭއިރު، އޭގެ ތެރެއިން ގިނައީ އަންހެނުންނާއި ކުޑަކުދިންނެވެ.

މި ނުރައްކާތަކުގެ އިތުރުން، ސާފު ފެން ލިބުން ދަތިވުމުގެ ސަބަބުން ކޮލެރާ ފަދަ ބަލިތައް ފެތުރުމުގެ ބިރުވެރިކަން ވެސް ވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ. ވޯލްޑް ހެލްތު އޯގަނައިޒޭޝަން (ޑަބްލިއުއެޗްއޯ) އިން ހާމަކުރި ގޮތުގައި ޖުލައި މަހުގެ ކުރީކޮޅާ ހަމައަށް 1,330 ކޮލެރާ ކޭސް ވަނީ ފެނިފައެވެ. އަދި ކާނާގެ ދަތިކަމުގެ ސަބަބުން ގިނަ އަންހެނުންނާއި ކުދިން ވަނީ ބަލިކަށިވެފައެވެ.

ޔޫއެންއިން ބުނިގޮތިގައި، ސޫދާނުގައި ހިނގަމުންދާ ތިން އަހަރުވީ ހަނގުރާމައިގައި ޖިންސީ އަނިޔާ ވަނީ ހަތިޔާރެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކޮށްފައެވެ. މިގޮތުން، އާއިލާގެ މެންބަރުންގެ ކުރިމަތީގައި އިއްފަތް ފޭރުމާއި، ރަހުމުކުޑަ ޖިސްމާނީ އަނިޔާތައް ދީފައިވާކަން އެކި ފަރާތްތަކުން ދީފައިވާ ހެކިބަސްތަކުން ހާމަވެއެވެ.

ޔޫއެން ވިމެން އިން ހާމަކުރި ގޮތުގައި، ހަނގުރާމަ ފެށުނު ފަހުން މުޅި ގައުމުގައި ޖިންސީ އަނިޔާއާ ގުޅުންހުރި ޚިދުމަތްތައް ބޭނުންވާ އަންހެނުންނާއި އަންހެން ކުދިންގެ އަދަދު ވަނީ ހަތަރު ގުނަ އިތުރުވެފައެވެ. އަދި 2026 ވަނަ އަހަރު މި އަދަދު ގާތްގަނޑަކަށް 12.7 މިލިއަނަށް އަރާފައިވާ ކަމަށެވެ. 

ނަމަވެސް، ފަންޑު ނުލިބުމުގެ ސަބަބުން އަންހެނުންނަށް އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދޭ ޖަމިއްޔާތަކުގެ ތެރެއިން ތިންބައިކުޅަ ދެބައި ޖަމިއްޔާ ވަނީ ބަންދުކުރަން ޖެހިފައެވެ.

މި ހިތްދަތި ހާލަތުން އަރައިގަތުމަށްޓަކައި، ވަގުތުން ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަށާއި، ސުލްހައިގެ ވާހަކަތައް ފެށުމަށް އދ. އިން ވަނީ ތަކުރާރުކޮށް ގޮވާލާފައެވެ. ނަމަވެސް، ރެޕިޑް ސަޕޯޓް ފޯސަސް (އާރްއެސްއެފް) އިން މިހާރުވެސް ދަނީ އަލް އުބައިދު ވަށާލައި، އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް ދޭ ތަންތަނަށް ހަމަލާދެމުންނެވެ.